Gagnsemi CARS2-HF í skimun fyrir einhverfu í klínísku úrtaki barna og unglinga á Íslandi

Mikilvægt er að skima fyrir einhverfu hjá börnum þar sem markviss inngrip hafa mikið að segja um framvindu þroska og stuðningsþörf í daglegu lífi. The Childhood Autism Rating Scale 2 – High Functioning (CARS2-HF) er skimunartæki sem notað er á Íslandi til að skima fyrir einhverfu hjá börnum á aldrinum 6 til 18 ára til að ákveða hverjum á að vísa áfram í ítarlegra greiningarferli. Markmið rannsóknarinnar var að athuga hversu vel heildarskor á CARS2-HF spáir fyrir um endanlega einhverfugreiningu í klínísku úrtaki íslenskra barna. Úrtakið samanstóð af börnum sem hafði verið vísað í greiningarferli vegna gruns um einhverfu til Þroska- og hegðunarstöðvar Heilsugæslu höfuðborgarsvæðisins, á árunum 2017 til 2022. Alls voru 438 börn sem uppfylltu viðmið rannsóknarinnar. Þar af voru 290 strákar og 148 stelpur. Niðurstöður gáfu til kynna að þeir sem voru yfir klínískum mörkum á CARS2-HF voru líklegri til að fá endanlega einhverfugreiningu óháð kyni. Marktækur aldursmunur var á greiningaraldri kynjanna, þar sem stelpum var vísað í greiningarferli rúmu ári eldri en strákar. Lág til miðlungs fylgni var á milli heildarskors á CARS2-HF og heildarskors Social Communication Questionnaire (SCQ), hjá strákum og stelpum. Hlutfallslega fleiri stelpur en strákar voru metnar undir klínískum viðmiðum á CARS2-HF í hópi þeirra sem fengu einhverfugreiningu. Niðurstöður eru ræddar út frá mikilvægi þess að þau börn komist að í greiningarferli sem þurfa á því að halda en jafnframt að ekki sé verið að vísa fleirum í greiningu en þörf er á.